دانلود پایان نامه

1386: 176).
معایب
تدوین رهنمود مصاحبه، انجام مصاحبه و تحلیل یافتهها برای پژوهشگران بسیار زمانبر است. پژوهشگر در محدودهی زمانی خود به مصاحبه میپردازد و برای انجام مصاحبههای بیشتر تلاش نمیکنند. انجام مصاحبههای پژوهش کیفی موجب خستگی مصاحبه شونده شده و در صورت مطرح شدن موضوعات کلیدی حین مصاحبهها، مصاحبهگر به آنها توجه نمیکند. گهگاهی افرادی که به مصاحبه دعوت میشوند، حالت دفاعی، خصمانه و بیاعتماد نسبت به امر پژوهش گرفته و این امر دشواریهایی را برای مصاحبهگر ایجاد میکند(دانایی فرد و همکاران، 1386: 177).
3-3: روایی و پایایی ابزار گردآوری اطلاعات پژوهش
تعیین تعمیمپذیری، اعتبار و پایایی یافتههای مصاحبه، مرحله ششم فرایند مصاحبه را تشکیل میدهد. اعتبار به همسانی نتایج حاصل از مصاحبه و پایایی به … مصاحبه در سنجش اهداف مورد نظر اطلاق میگردد. در علوم اجتماعی مدرن به مفهوم تعمیمپذیری، روایی و پایایی، اصطلاح تثلیث90 اطلاق میگردد.
3-3-1: پایایی مصاحبه
پایایی91 به سازگاری92 یافتههای تحقیق اطلاق میگردد. پایایی در مصاحبه، در مراحلی چون موقعیت مصاحبه، نسخهبرداری و تحلیل مطرح میگردد. در رابطه با پایایی مصاحبه شونده به چگونگی هدایت سئوالات اشاره میشود. در پایان نسخه برداری نیز باید به پایایی درون موضوعی نسخه برداریهای انجام شده حیت تایپ متون توسط دو فرد توجه نمود. در طول طبقهبندی مصاحبهها نیز توجه به درصدهای گزارش داده شده توسط دو نفر کدگذار، روشی برای تعیین پایایی تحلیل است. میزان (درصد) توافق درون موضوعی دو کدگذار (60 درصد و بیشتر) در مورد یک ومصاحبه (کنترل تحلیل) نیز روشی برای پایایی تحلیل است (Kvale, 1996: 237).
در تحقیق کنونی از پایایی باز آزمون برای محاسبه پایایی مصاحبههای انجام گرفته استفاده شده است.

3-3-1-1: محاسبه پایایی بازآزمون
برای محاسبه پایایی بازآزمون از میان مصاحبههای انجام گرفته چند مصاحبه به عنوان نمونه انتخاب شده و هر کدام از آنها در یک فاصله زمانی کوتاه و مشخص دو بار کُدگذاری میشوند. سپس کُدهای مشخص شده در دو فاصله زمانی برای هر کدام از مصاحبهها با هم مقایسه میشوند. روش بازآزمایی برای ارزیابی ثبات کدگذاری پژوهشگر بکار میرود ولی با این اشکال روبرو است که نتایج حاصل از آزمون بعد میتواند تحت تاثیر تجربه و حافظه کُدگذار قرار گرفته و بنابراین منجر به تغییر در قابلیت اعتماد کُدگذاری شود. در هر کدام از مصاحبهها، کُدهایی که در دو فاصله زمانی با هم مشابهاند با عنوان «توافق» و کُدهای غیر مشابه با عنوان «عدم توافق» مشخص میشوند. روش محاسبه پایایی بین کُدگذاریهای انجام گرفته توسط محقق در دو فاصله زمانی بدین ترتیب میباشد93:
بازآزمون پایایی درصد= (2×توافقات تعداد )/( کدها تعدادکل )
در تحقیق کنونی برای محاسبه پایایی بازآزمون، از این مصاحبههای انجام گرفته، تعداد 3 مصاحبه انتخاب شده و هر کدام از آنها دو بار در یک فاصله زمانی 11 روزه توسط پژوهشگر کُدگذاری شدهاند. نتایج حاصل از این کُدگذاریها در جدول 3-1 آمده است:
جدول 3-1) کُدگذاری مصاحبههای پیش آزمون
ردیف
عنوان مصاحبه
تعداد کل کُدها
تعداد توافقات
تعداد عدم توافقات
پایایی باز آزمون (درصد)
1
M2
73
31
9
84%
2
M4
96
36
11
75%
3
M11
60
27
6
90%
کل
229
94
26
82%
همانطور که در جدول 3-1 مشاهده میشود تعداد کل کُدها در دو فاصله زمانی 11 روزه برابر 229، تعداد کل توافقات بین کُدها در این دوره زمانی برابر 94، و تعداد کل عدم توافقات در این دوره زمانی برابر 26 است. پایایی بازآزمون مصاحبههای انجام گرفته در این تحقیق با استفاده از فرمول ذکر شده، برابر 82 درصد است. با توجه به اینکه این میزان پایایی بیشتر از 60 درصد است، قابلیت اعتماد کُدگذاریها مورد تائید است.
3-3-2: اعتبار (روایی) مصاحبه
اعتبار در مصاحبه ناظر بر دو موضوع واقعیت و دانش است. اعتبار به صحت یک بیانیه و در بیان دیگر به میزانی که یک روش قادر است هدف مطالعه را بسنجد اطلاق میگردد. در یک مطالعه کیفی، اعتبار اشاره بر میزانی دارد که مشاهده محقق توانسته است پدیده مورد مطالعه یا متغیرهای مربوط به آن را انعکاس دهد. به طور کلی، در روش مصاحبه، اعتبار بایستی برای هر کدام از مراحل هفتگانه تحقیق مورد توجه قرار گیرد تا نتایج بدست آمده موثق و قابل اتکا باشد.
3-4: جامعه و نمونه آماری
3-4-1: جامعه آماری
جامعة آماري در اين پژوهش شامل مدیران شرکت پالایش گاز پارسیان میباشد.
3-4-2: نمونه آماری و روش نمونه گیری
3-4-2-1: حجم نمونه
تعداد نمونههای مورد نیاز برای انجام مصاحبه بستگی به هدف مطالعه دارد. در صورتی که هدف از مطالعه آزمون فرضیات باشد، حداقل شش مورد (سه نمونه از هر کدام از گروههای مورد مقایسه) مورد نیاز است. در صورتی که هدف از مصاحبه، اکتشاف و توصیف عقاید و نگرشهای مصاحبه شوندگان باشد، با توجه به زمان و منابع قابل دسترس، تعداد (1015) نمونه برای انجام مصاحبه کافی خواهد بود. در تحقیق کنونی تعداد نمونههای انتخاب شده برابر 14 نفر است. این نمونهها از میان پستهای مدیریتی انتخاب شده است. با انجام این تعداد مصاحبه، تشخیص محقق این بوده است که اطلاعات گردآوری شده به نقطه اشباع رسیده و نیازی به انجام مصاحبههای بیشتر نیست. در انتخاب این تعداد نمونه، مسایلی چون زمان، در دسترس بودن مصاحبه شوندگان و میزان همکاری آنها مورد توجه بوده است.
3-4-2-
2: روش نمونه گیری
در اين تحقيق از روش نمونه‌گيري گلوله برفی94 استفاده مي‌شود. در فرایند انتخاب یک نمونه، محققان کیفی میتوانند از روشی با عنوان نمونهگیری گلوله برفی استفاده کنند که در آن یک شرکتکننده در پژوهش ما را به شرکتکنندگان دیگر یا گلوله برفی هدایت میکند. در این پژوهش از روش قضاوتی نیز استفاده میشود، استفاده از روش قضاوتی بدلیل این است که بعضی از اطلاعات خاص تنها در دسترس گروه خاصي از افراد كليدي سازمان از جمله مديران عالي و هيئت مديره شرکت میباشد.
3-5: روش تجزیه و تحلیل اطلاعات
در اين پژوهش، براي تجزيه و تحليل داده‌هاي بدست آمده از مصاحبه‌ها، از تکنیک تحلیل تِم استفاده شده است؛ تحلیل تِم روشی برای تعیین، تحلیل و بیان الگوهای (تِمها) موجود درون دادهها است. این روش در حداقل خود دادهها را سازماندهی و در قالب جزئیات توصیف میکند. اما میتواند از این فراتر رفته و جنبههای مختلف موضوع پژوهش را تفسیر کند.
رویکردهای کیفی بسیار متنوع، پیچیده، و ظریف هستند و تحلیل تِم بایستی به عنوان یک روش اساسی برای تحلیل کیفی در نظر گرفته شود. تحلیل تِم نخستین روش تحلیل کیفی است که محققان باید فرا بگیرند، زیرا این روش، مهارتهای اصلی که برای اجرای بسیاری از روشهای دیگر تحلیل کیفی لازم است را فراهم میآورد (Braun & Clarke, 2006: 78).
3-5-1: مراحل تجزیه و تحلیل اطلاعات با استفاده از روش تحلیل تِم
فراگرد تحلیل تِم زمانی شروع میشود که تحلیلگر الگوهای معنی و موضوعاتی که جذابیت بالقوه دارند را مورد نظر قرار میدهد. این تحلیل شامل یک رفت و برگشت مستمر بین مجموعه دادهها و خلاصههای کدگذاری شده، و تحلیل دادههایی است که به وجود میآیند. نگارش تحلیل از همان مرحله اول شروع میشود. به طور کلی هیچ راه منحصر به فردی برای شروع مطالعه در مورد تحلیل تِم وجود ندارد (Braun & Clarke, 2006: 86).
مراحل ششگانه تحلیل تِم در ادامه توضیح داده شدهاند. تحلیل تِم فراگردی بازگشتی95 است که در آن حرکت به عقب و جلو در بین مراحل ذکر شده وجود دارد (Braun & Clarke, 2006: 86). به علاوه تحلیل تِم فراگردی است که در طول زمان انجام میپذیرد.
مرحله 1. آشنایی با دادهها: برای اینکه محقق با عمق و گستره محتوایی دادهها آشنا شود لازم است که خود را در آنها تا اندازهای غوطهور سازد. غوطهور شدن در دادهها معمولاً شامل «بازخوانی مکرر دادهها» و خواندن دادهها به صورت فعال (یعنی جستجوی معانی و الگوها) است.
در پژوهش کنونی، محقق قبل از اینکه کدگذاری دادهها را شروع کند یک بار کل دادههای حاصل از مصاحبهها را خوانده است. در واقع از آغاز همین مرحله، یادداشتبرداری و علامتگذاری معانی که در مراحل بعدی به آنها نیاز پیدا خواهد شد شروع شده است.
مرحله 2. ایجاد کدهای اولیه: مرحله دوم زمانی شروع میشود که محقق دادهها را خوانده و با آنها آشنایی پیدا کرده است. این مرحله شامل ایجاد کدهای اولیه از دادهها است. کدها یک ویژگی دادهها را معرفی مینمایند که به نظر تحلیلگر جالب میرسد. دادههای کدگذاری شده از واحدهای تحلیل (تِمها) متفاوت هستند (Braun & Clarke, 2006: 88).
کدگذاری به این امر بستگی خواهد داشت که آیا هدف شما این است که محتوای کل مجموعه دادهها را کدگذاری کنید یا اینکه ویژگیهای خاصی از مجموعه دادهها را مد نظر دارید(Braun & Clarke, 2006: 89). در تحقیق کنونی، هدف کدگذاری مجموعه دادهها نبوده است، بلکه ویژگیهای خاصی از دادههای حاصل از مصاحبه که با باورهای خودکارآمدی جمعی ارتباط داشتهاند در مرحله دوم کدگذاری شدهاند.
کدگذاری را میتوان به صورت دستی یا از طریق برنامههای نرمافزاری انجام داد. اگر کدگذاری به روش دستی انجام گیرد، میتوان دادهها را به وسیله نوشتن یادداشت بر روی متنی که تحلیل میشود، یا با استفاده از رنگی کردن به وسیله مداد انجام داد. میتوان ابتدا کُدها را مشخص کرد و سپس آنها را با خلاصه دادههایی که کُد را نشان میدهند تطابق داد. نکته مهم در این مرحله این است که همه خلاصه دادهها کُدگذاری شده و در قالب هر کد مرتب شدهاند (Braun & Clarke, 2006: 89).
مرحله 3. جستجوی تِمها: این مرحله شامل دستهبندی کدهای مختلف در قالب تِمهای بالقوه، و مرتب کردن همه خلاصه دادههای کدگذاری شده در قالب تِمهای مشخص شده است. در واقع محقق، تحلیل کدهای خود را شروع کرده و در نظر میگیرد که چگونه کدهای مختلف میتوانند برای ایجاد یک تِم کلی ترکیب شوند (Braun & Clarke, 2006: 89).
در این مرحله برخی از کدهای اولیه تِمهای اصلی را شکل میدهند، در حالی که برخی دیگر تِمهای فرعی96 را شکل داده، و مابقی نیز حذف میشوند. ممکن است که در این مرحله یک مجموعه از کدها وجود داشته باشند که به نظر نمیرسد متعلق به هیچ جایی باشند. برای این گونه کدها یک تِم با عنوان متفرقه97 ایجاد میشوند (Braun & Clarke, 2006: 90). در تحقیق کنونی، پس از کدگذاری اولیه مصاحبهها، دستهبندی کدهای مختلف در قالب تِمهای اولیه انجام شده است.
مرحله 4. بازبینی تِمها: مرحله چهارم زمانی شروع میشود که محقق مجموعهای از تِمها را ایجاد کرده و آنها را مورد بازبینی قرار میدهد. این مرحله شامل دو مرحله بازبینی و تصفیه تِمها است. مرحله اول شامل بازبینی در سطح خلاصههای کدگذاری شده است. در مرحله دوم اعتبار تِمها در رابطه با مجموعه دادهها در نظر گرفته میشود (Braun & Clarke, 2006: 91).
اگر نقشه تِم به خوبی کار کند، آنگاه میتوان به مرحله بعدی رفت. اما چنانچه نقشه به خوبی با مجموعه دادهها همخوانی نداشته باشد، محقق باید برگردد و
کدگذاری خود را تا زمانی که یک نقشه تِم رضایتبخش ایجاد شود ادامه دهد. محقق در انتهای این مرحله بایستی آگاهی کافی از اینکه تِمهای مختلف کدامها هستند، چگونگی تناسب آنها با یکدیگر، و کل داستانی که آنها درباره دادهها میگویند در اختیار داشته باشد (Braun & Clarke, 2006: 92).
مرحله 5. تعریف و نامگذاری تِمها: مرحله پنجم زمانی شروع میشود که یک نقشه رضایتبخش از تِمها وجود داشته باشد. محقق در این مرحله، تِمهایی را که برای تحلیل ارائه کرده، تعریف کرده و مورد بازبینی مجدد قرار میدهد، سپس دادهها داخل آنها را تحلیل میکند. به وسیله تعریف و بازبینی کردن، ماهیت آن چیزی که یک تِم در مورد آن بحث میکند مشخص شده و تعیین میگردد که هر تِم کدام جنبه از دادهها را در خود دارد (Braun & Clarke, 2006: 92).
مرحله 6. تهیه گزارش: مرحله ششم زمانی شروع میشود که محقق مجموعهای از تِمهای


پاسخی بگذارید