دانلود پایان نامه

ر سوءاستفاده از مواد، به تعداد کمتری از ملاک‌های تشخیصی نیازمندیم، اما در تشخیص وابستگی به مواد ملاک‌های ((تحمل)) و ((علایم قطع دارو))و(( ترک)) برای تشخیص ضروری می‌باشند.

2-3-5 انواع وابستگی به مواد
وابستگی به مواد ،عبارتست از الگوهای رفتاری که کنترل آسیب‌دیده بر مصرف مواد، مصرف مداوم یا فزاینده ای که مواد را به رغم دانستن این موضوع که آن ماده زندگی فرد را از هم می‌پاشد، ارائه می‌دهد.وابستگی به مواد همچنین به صورت میل مزمن یا پوشش‌های ناموفق برای ترک یا کنترل مصرف یک ماده و جهت‌گیری زندگی فرد به سوی تهیه و مصرف آن ماده نیز شناخته شده است (داجن ، 2000،به نقل ازثریا اسلام دوست،1389).
اشکال وابستگی به مواد عبارتند از:
الف) وابستگی فیزیولوژیکی یا جسمانی
ب) وابستگی روانی
2-3-5-1 وابستگی جسمانی
وابستگی جسمانی عبارتست از یک تغییر سازشی یا انطباقی که در سیستم بیولوژیکی فرد ایجاد می‌شود و تظاهرات جسمانی آن تنها پس از قطع مصرف دارو یا مصرف آنتاگونیست آن ظاهر شده و علایم سندرم محرومیت را ایجاد می‌کند .
درجه وابستگی تنها با توجه به شدت علایم ناشی از سندرم محرومیت قابل اندازه‌گیری است. درواقع شدت علائم، زمان شروع و خاتمه ی آن‌ها به نوع دارو و نیمه عمر بیولوژیکی آن، دوز مصرفی، تعداد دفعات مصرف، سابقه مصرف، میزان سلامتی و ویژگی‌های فردی شخص مصرف‌کننده بستگی دارد(کاپلان و سادوک،2000).
2-3-5-2 وابستگی روانی
وابستگی روانی که خوگیری هم گفته می‌شود با میل شدید متناوب یا مستمر برای مصرف مواد به منظور اجتناب از حالت ملال مشخص می‌شود (همان منبع).
به‌عبارت‌دیگر وابستگی روانی نوعی وابستگی به الگوی رفتاری شاخص سوءمصرف دارو اشاره دارد.
ابعاد وابستگی روانی شامل رفتار جستجوگرانه یا اجبار درونی در جهت جستجوی دارو و تظاهر رفتارهای خاص برای به دست آوردن ماده می‌باشد.
در وابستگی‌های روانی، ادامه وابستگی و مصرف مواد با حالت اجبار همراه است و نشانه‌های کمبود بسیار شدید می‌باشند.
آثار روانی و خلقی شامل پیدایش حالت نشاط، بی‌اعتنایی نسبت به محرک‌ها و آرامش ناشی از مصرف مواد بویژه به‌صورت وریدی می‌باشد (کاتزونگ، 1996به نقل از ثریا اسلام دوست،1389).
وابستگی روان شناختی ممکن است در غیاب وابستگی فیزیولوژیایی رخ بدهد، مانند مصرف مواد توهم زا که بیشتر وابستگی روانی ایجاد می‌کند تا وابستگی جسمانی.
2-3-6 طبقه بندی انواع مواد
کند سازها (مسکن ها)
محرک ها
الکل (اتانول) Alcohol
باربیتورات ها barbituratha
نمبوتال Nembutal
سکونال seconal

 

اینجا فقط تکه های از پایان نامه به صورت رندم (تصادفی) درج می شود که هنگام انتقال از فایل ورد ممکن است باعث به هم ریختگی شود و یا عکس ها ، نمودار ها و جداول درج نشوند.

برای دانلود متن کامل پایان نامه ، مقاله ، تحقیق ، پروژه ، پروپوزال ،سمینار مقطع کارشناسی ، ارشد و دکتری در موضوعات مختلف با فرمت ورد می توانید به سایت  77u.ir  مراجعه نمایید

رشته روانشناسی و علوم تربیتی همه موضوعات و گرایش ها :روانشناسی بالینی ، تربیتی ، صنعتی سازمانی ،آموزش‌ و پرورش‌، کودکاناستثنائی‌،روانسنجی، تکنولوژی آموزشی ، مدیریت آموزشی ، برنامه ریزی درسی ، زیست روانشناسی ، روانشناسی رشد

در این سایت مجموعه بسیار بزرگی از مقالات و پایان نامه ها با منابع و ماخذ کامل درج شده که قسمتی از آنها به صورت رایگان و بقیه برای فروش و دانلود درج شده اند

آرام بخش های خفیف
Minortra nqualizer
میلتاون miltown
کساناکس xanax
والیوم valium
داروهای استثنائی inhalants
رقیق کننده رنگ paint Tinner
چسب gule
آمفتامین ها Amphtamines
بنز درن Benzdrine
دکسدرین Dexedrine
متدرین Methedrine
کوکائین Cocaine
نیکوتین Nicotine
کافئین Caffeine
2-3-7 مواد افیونی
Ophates (narcoties)
تریاک و مشتقات آن
Opiuman lites derivatives
کدئین Codeine
هروئین Heroine
مرفین Morphine
متادون Methadone
ال اس دی LSD
پیسلوسیبین Psilocybin
پی سی پی (فن سیکلیدین)
PCP (Phencyclidine)
ماری جوانا Maryjuana
حشیش Hashish
الکل
الکل یک ماده ی تاثیر گذار روانی است و به عنوان یک داروی تضعیف کننده ی CNS مورد استفاده قرار می گیرد. الکل مشتقی از یک هیدروکربن آلیفاتیک که شامل یک گروه هیدروکسیل (oH) است می باشد. الکل ها بر اساس تعداد گروه های هیدروکسیل موجود در مولکول طبقه بندی شده اند. الکل از دو طریق تقطیر مواد تخمیر شده ی قندی و یا به صورت سنتیک به دست می آید. الکل محلولی است فرار یا بی رنگ و با طعم تند و سوزان (صنعتی و مصنوعی). از آنجا که آثار مصرف خوراکی الکل معمولاً سوء تعبیر می شود، به عنوان یک داروی محرک در نظر گرفته می شود: در حالی که الکل یک داروی مسکن است. مصرف الکل، در ابتدا علائمی چون حالت نشئه ی اولیه، افزایش تعداد ضربان قلب و احساس گرما و حرارت ظاهر می شود که در صورت مصرف مقادیر بیشتر الکل علائمی چون سرخوشی، تحریک، ناهماهنگی حرکتی و در نهایت افزایش بیشتر آن به خواب، بهت یا دلیریوم نیز منجر خواهد شد. در واقع، گاهی آثار ظاهر شده ناشی از تاثیر مسکن بر سلسله اعصاب مرکزی یا (CNS) است (نعیمه بزمی، 1391).
طبق توصیف چاپ چهارم کتابچه تشخیصی و آماری اختلالات روانی (DSM-IV-TR)، الکل رایج ترین «مضعف مغز» در اکثر فرهنگ هاست و مرگ و میر و بیماری های زیادی را به بار می آورد.
مواد افیونی یا اپیوئیدها
تریاک و مشتقات آن، تریاک از گیاه خشخاش به دست می آید، منشا هروئین، کدئین و مورفین نیز از همین ماده است .رنگ و شکل تریاک معمولا به رنگ قهوه ای سیر و دارای قوامی خمیری است که بویی شبیه به آمونیاک یا ادرار مانده دارد و هنگام سوختن بوی خاصی شبیه چشب دوقلو می دهد(ثریا اسلام دوست، 1391).
مورفین
به طور طبیعی تریاک منبع اولیه اصلی در تهیه ی مورفین است و آثار فارمولوژیک تریاک ناشی از محتوای مورفینی آن است (گودمن، 1996).
مورفین یکی از قوی ترین مشتقات تریاک است که برای کاهش درد بسیار مورد استفاده قرار می گیرد(نعیمه بزمی، 1391).
مورفین پودری سفید یا کرم (گاهی به رنگ قرمز آجری) تلخ مزه و بی بو است این ماده در حالت خالص نرم یا ورقه ای به رنگ سفید تا زرد کمرنگ می باشد.
مورفین به صورت آمپول های 10 و 20 میلی گرمی مورد مصرف پزشکی قرار می گیرد و به صورت زیر جلدی داخل عضلانی و داخل وریدی مصرف می شود (ثریا اسلام دوست، 1391).
هروئین
یکی از مشتقات نیمه مصنوعی مرفین است. هروئین پودری سفید یا قهوه ای رنگ است که معمولاً از طریق کشیدن با بینی، دود کردن و یا تزریق مورد استفاده قرار می گیرد، هروئین یک ماده ی مخدر، با نام شیمیایی «مورفین هیدروکلراید» است که در سال 1898 میلادی کشف و در سال 1900 به عنوان دارویی برای درمان موثر اعتیاد به مورفین ارائه شد.
به مرور زمان متوجه شدند که گرچه هروئین خواب آوری کمتری دارد، اما قدرت مسموم کنندگی آن پنج برابر «مورفین» است. هروئین از افزودن دو گروه استیل به مولکول مورفین ساخته می شود که بسیار قوی تر از مورفین است و سریع تر از مورفین در چربی حل می شود و زودتر به صورت متراکم به مغز می رسد (آلتمن ، 1996،به نقل از ثریا اسلام دوست،1389).
کراک
اخیراً ماده ای به نام کراک وارد بازار ایران شده است که در حقیقت هروئین با درجه خلوص بسیار بالاست که شبیه گل کمرنگ یا خاک رس است و به سر سنجاق زده می شود و با لوله ای کشیده می شود، یعنی برای کشیدن نیاز به ابزار زیادی نیست و هنگام کشیدن بویی هم ایجاد نمی کند و در هر جایی قابلیت استفاده پیدا می کند. مصرف کراک نسبت به هروئین عوارض بسیار وخیم تر و ناخوشایندتری دارد.
به عبارت دیگر، هروئین و مخصوصاً کراک بیش از هر ماده ی افیونی دیگر سوء مصرف دارد و بیش از همه اعتیاد آور است. در واقع، خلوص هروئین 10 تا 15 درصد است، در حالی که کراک 60 تا 70 درصد هروئین خالص دارد.
مصرف کراک تاثیر عمیق و سریعی بر روی رفتار و حالات فرد گذاشته و او را به شدت وابسته خواهد کرد.
متادون
متادون یک ماده شبه افیونی صناعی است و از نظر فارماکودینامیک بسیار شبیه به مورفین است و مانند هروئین و تریاک نشئگی ایجاد نمی کند و مدت زمان تاثیرش طولانی تر از هروئین می باشد.
متادون دارویی است مشتق از تریاک که به صورت قرص، شربت، آمپول و قرص جوشان در جهت ترک اعتیاد مورد استفاده شخص وابسته به مواد افیونی قرار می گیرد. در حقیقت متادون در ترک اعتیاد، سم زدایی، تسکین درد، تسکین علائم ترک سوء مصرف مواد افیونی کاربرد فراوانی دارد و به عنوان ماده نگهدارنده ای برای سوء مصرف کنندگان افیون به کار می رود.
ترامادول
یک داروی مسکن شبیه تریاک است و برای کاهش درد تجویز می شود. این دارو به روی گیرنده های مو(M)، اوپیوئید و سیستم نورآدرنرژیک و سروتونرژیک اثر می کند. این دارو به شکل کپسول، قرص و آمپول عرضه می شود و معمولاً به شکل نمک هیدروکلراید تولید می شود. یکی از عوارض خطرناک سوء مصرف ترامادول، تشنج است و متاسفانه در سال های گذشته این دارو توسط افراد وابسته به مواد افیونی و افراد غیر معتاد به شکل گسترده است مورد مصرف قرار گرفته است.
بنابراین، عوارض جانبی تولید شده توسط این ماده شبیه به عوارضی که تریاک ایجاد می کند، است. (نعیمه بزمی، 1391).
حشیش
حشیش به عنوان یک ماده، از گیاه شاهدانه فرآوری می شود و به شیوه ی به دست آمده از گیاه، حشیش و سیگار تهیه شده از برگ گیاه شاهدانه، ماری جوانا گفته می شود. ویژگی خاص حشیش توهم زایی است. حشیش رایج ترین ماده ی مصرفی غیر قانونی بوده که بیشتر توسط نوجوانان و جوانان مصرف می شود و بر اساس چاپ چهارم DSM-IV-TR مصرف حشیش احتمالاً یک مشکل جهانی است.
کوکائین
کوکائین یکی از اعتیاد آورترین و خطرناک ترین مواد برای سوء مصرف می باشد. در واقع برگ کوکا به علت طبیعی بودن و آمیخته نبودن با هیچ گونه ماده ای، پس از جویده شدن تاثیر مخربی بر جای نمی گذارد؛ در صورتی که کوکائین ماده ای سمی است و به علت ایجاد تغییر در محتویات برگ کوکا، اثرات بسیار مضر جسمانی و روانی در شخص ایجاد می کند.
کوکائین معمولاً به شکل پودر سفید رنگ و حلال در آب می باشد. خالص ترین و قوی ترین فرم کوکائین کراک است، این ماده از کوکائین استخراج شده و در گروه محرک ها طبقه بندی می شود. به علاوه تولید کراک به شکل کریستال است.
به عبارت دیگر، کراک از طریق حرارت دادن کوکائین به دست می آید و سرخوشی تولید شده توسط کراک بسیار سریع تر و شدید تر از کوکائین می باشد و به همان نسبت اعتیادآوری و اثرات تخریبی آن بیشتر است.
تحریک پذیری، پرحرفی، اضطراب، افزایش ضربان قلب، گشادی مردمک چشم، بدبینی، بی قراری و توهم از نشانه های کلی مصرف این نوع مواد است(همان منبع).
مواد توهم زا
مواد توهم زا به صورت مواد طبیعی و صناعی هستند که با اثرات فاروکولوژیک متفاوتی، موجب بروز تغییرات روانی می گردد.
داروهای توهم زا جزء محرک زاها بوده و حالت توهم ایجاد نمی کنند و از نظر فیزیولوژیایی اعتیاد آور نمی باشند. این داروها وابستگی جسمانی ایجاد نمی کنند، یعنی موجب افزایش عمل یا واکنش ترک نمی شوند اما وابستگی روانی آنها بیشتر می باشد.
داروهای توهم زا، داروهای روان پریش زا نیز نامیده می شوند، زیرا نه تنها توهم ایجاد می کنند، بلکه باعث قطع تماس با واقعیت و بسط و گسترش هوشیاری می شوند و در فکر، ادراک و خلق انسان تغییراتی را ایجاد می کنند. بیش از 100 نوع توهم زای طبیعی و مصنوعی شناسایی شده و مورد استفاده انسان قرار گرفته است. از توهم زاهای طبیعی می توان سیلوسیبین (نوعی قارچ)، مسکالین(نوعی کاکتوس)، تخم گل نیلوفر وحشی و … را نام برد.
پر مصرف ترین داروهای توهم زای مصنوعی عبارتند از :
اسید لیسرژیک دی اتیل آمید (LSD)، دی متیل تریپتامین (DMT)، دی متوکسی متیل آمفتامین (DOM)، متیلن دی اوکسی متامفتامین (MDMA)، و فن سیکلیدین (DCP).
کافئین
طبق DSM-IV-TR، اختلال اضطرابی ناشی از مصرف طولانی و دوز بالا ممکن است ضمن مسمومیت با کافئین ظاهر شود. اضطراب مربوط به مصرف کافئین شبیه به اختلال اضطراب فراگیر است و بیمار مبتلا علائمی چون عصبانیت، پر حرفی، تحریک پذیری را نشان می دهد و از کمبود انرژی و بی خوابی رنج می برد.
اختلال خواب یکی از اختلالات دیگری است که در جریان مسمومیت با کافئین می تواند با تاخیر در به خواب رفتن، ناتوانی برای ماندن در حالت خواب( خواب های منقطع) و زود بیدار شدن مرتبط باشد (APA، 2000).
نیکوتین

نیکوتین موجود در سیگار به عنوان رایج ترین فرآورده ی مصرفی و عمومی ترین روان گردان است و دیگر فرآورده ها به عنوان یک ماده ی سمی هستند که هم محرک عصبی و هم به صورت تضعیف کننده عصبی مورد استفاده قرار می گیرند. به واقع تنباکو یکی از شایع ترین مواد روان گردان است که به صورت وسیعی مورد استفاده قرار می گیرد و می تواند وابستگی شدیدی ایجاد کند.
آمفتامین
آمفتامین ها تشکیل دهنده ی گروه وسیعی از داروهای محرک CNS هستند که علاوه بر تحریک روانی، موجب افزایش انرژی به ویژه سرخوشی، بزرگ پنداری، بیش فعالی، بی قراری، بازداری اشتها، رعشه، بی خوابی، تعریق، خشکی دهان و لب ها، اختلال در تنفس، گشادی مردمک چشم، کاهش وزن، پارانویا (بدبینی) و توهم می شود..
شیشه و قرص اکس
شیشه ماده ای از گروه مواد محرک است و ماده فعال آن ماده ای است به نام متامفتامین و شکل ظاهری آن به دو شکل کریستالهای شبیه جوهر نمک و یا خرد شده ی آن (شبیه نمک) است که در ایران کشیدن آن مرسوم شده است.
شیشه یک ماده ی محرک بسیار اعتیاد آور است و مصرف آن، ترشح دوپامین، سرتونین و نوراپی نفرین را درسیناپس های عصبی در مغز افزایش می دهد و به تحریک سلول های مغزی منجر می شود.
اکستازی از دسته آمفتامین های جایگزین است و علاوه بر خاصیت تحریک کنندگی، دارای خواص توهم زایی و دوره های بازگشت توهم نیز می باشد. ظاهر آن تا حد زیادی با میزان خلوص مرتبط است و رنگ آن از قهوه ای تا سبز، صورتی و شفاف قابل تغییر است.
داروهای ضد اضطراب، خواب آور یا سداتیو
داروهایی که در این طبقه از اختلالات وابسته یه مواد قرار می گیرند، عبارتند از: بنزودیازپین ها(مانند والیوم و فلونیترازپام) باربیتورات ها (مانند سکوباربیتال و مواد شبه باربیتورات (شامل متاکولون و مپروبامات). کاربرد غیر از روان پزشکی این داروها عبارتند از : ضد صرع، شل کننده عضلات، هوشبر و مکمل هوشبری. مصرف بی رویه و زیاد این داروها وابستگی حجمی و روانی ایجاد می کنند و در صورت قطع مصرف این داروها، علائم ترک را نشان می دهند (APA، 2000).
باربیتورات ها داروهایی هستند که نقش مهمی به عنوان داروهای بی حس کننده و ضد تشنج دارند. آنها ترکیبات صناعی هستند که به شکل تزریقی و قرص تهیه می شوند.
باربیتورات ها مانند آموباربیتال، پنتوباربیتال، فنوباربیتال، سکوباربیتال، تضعیف کنندگان یا مسکن هایی هستند که در ارتباط با کاهش اضطراب و تنش، احساس بی حسی نسبت به درد، صرع، فشار خون بالا و درمان بی خوابی استفاده های پزشکی متعددی دارند بلوم( 1984)،به نقل از ثریا اسلام دوست (1389 ).
باربیتورات ها می توانند تا چند ساعت تاثیر شان را نشان بدهند و به سرعت وابستگی روان شناختی و فیزیولوژیکی ایجاد کنند. مصرف کنندگان باربیتورات ها به سرعت نسبت به این داروها تحمل پیدا می کنند و برای دستیابی به تاثیرات مطلوب قبلی، مقادیر مصرف را بیشتر و بیشتر می کنند؛ بدون این که به خطرات آن مانند خطر نارسائی تنفسی آگاهی داشته باشند( لایت (1985)، ،به نقل از ثریا اسلام دوست


دیدگاهتان را بنویسید